خبرگزاری آریا - مرتضی مهرزاد که روزگاری به دلیل شرایط جسمانی در انزوا زندگی می‌کرد، والیبال نشسته را نقطه عطف زندگی خود می‌داند؛ ورزشی که او را به قهرمانی پارالمپیک رساند.
ستاره تیم ملی والیبال نشسته مردان ایران معتقد است این رشته ورزشی نه‌تنها مسیر حرفه‌ای، بلکه تمام زندگی او را متحول کرده است.
کمیته بین‌المللی پارالمپیک در گزارشی نوشت: مرتضی مهرزاد، قهرمان سه دوره بازی‌های پارالمپیک و بلندقدترین ورزشکار تاریخ این بازی‌ها با 2 متر و 46 سانتی‌متر قد، پس از قهرمانی تیم ملی والیبال نشسته مردان ایران در پنجمین دوره متوالی بازی‌های پاراآسیایی در آیچی-ناگویا 2026، از تأثیر عمیق این ورزش بر زندگی خود سخن گفت.
او در این باره اظهار داشت: «زندگی من اساساً به دو فصل تقسیم می‌شود؛ دوران پیش از والیبال نشسته و دوران پس از آن.»
مهرزاد که به‌واسطه حملات قدرتمند و دفاع‌های مؤثرش از چهره‌های شاخص والیبال نشسته جهان به شمار می‌رود، در خارج از زمین مسابقه نیز به رفتار متواضعانه شهرت دارد.
این ملی‌پوش ایران که با عارضه آکرومگالی متولد شده است، سال‌های زیادی را به دلیل شرایط ظاهری خود در انزوا و در خانه‌ای واقع در روستایی دورافتاده در شمال ایران سپری کرد. حضور او در یک برنامه تلویزیونی، نقطه عطفی در زندگی‌اش شد و زمینه آشنایی او با رشته والیبال نشسته را فراهم کرد.
مهرزاد درباره آن دوران گفت: «به دلیل شرایط ظاهری‌ام، آن‌قدر احساس شرم و خودآگاهی داشتم که سال‌ها خودم را در خانه محبوس کرده بودم و حتی نمی‌توانستم از خانه بیرون بیایم.
اما والیبال نشسته واقعاً زندگی‌ام را نجات داد. این ورزش به من کمک کرد بر آن احساس شرم غلبه کنم و از طریق ورزش دوباره به جامعه بازگردم.»
از انزوا تا قهرمانی پارالمپیک
مسیر پیشرفت مهرزاد در والیبال نشسته با سرعت طی شد. توانایی‌های فیزیکی و فنی او، به‌ویژه در رشته‌ای که ارتفاع تور آن از سطح زمین یک متر و 15 سانتی‌متر است، نقش مهمی در موفقیت تیم ملی ایران داشته است.
او تنها چند سال پس از نخستین تجربه حضور در این رشته، در بازی‌های پارالمپیک 2016 ریو به میدان رفت و در پیروزی تیم ایران برابر بوسنی و هرزگوین در دیدار نهایی و کسب مدال طلا سهیم شد.
مهرزاد در بازی‌های پارالمپیک 2020 توکیو عنوان ارزشمندترین بازیکن مسابقات را به دست آورد و به تیم ایران در دفاع از عنوان قهرمانی کمک کرد. او در پاریس 2024 نیز پس از ثبت بیشترین امتیاز برای تیم ایران در دیدار نهایی برابر بوسنی و هرزگوین، عنوان بهترین مهاجم مسابقات را کسب کرد.
سلطه ایران بر والیبال نشسته جهان
مهرزاد معتقد است والیبال نشسته نه‌تنها برای او، بلکه برای جنبش پارالمپیک ایران نیز جایگاه ویژه‌ای دارد.
او در این باره گفت: «والیبال نشسته در کشور ما نخستین رشته ورزشی برای افراد دارای معلولیت است و ما در این رشته از توانمندی بیشتری برخوردار هستیم.»
تیم ملی والیبال نشسته مردان ایران از زمان نخستین حضور کشورمان در بازی‌های پارالمپیک در سئول 1988، در تمامی ادوار این رقابت‌ها شرکت کرده است.
تیم ایران با کسب هشت مدال طلا از 10 حضور خود در بازی‌های پارالمپیک و دو مدال نقره در دو دوره دیگر، پرافتخارترین تیم مردان تاریخ این رشته محسوب می‌شود.
موفقیت‌های تیم ملی در سال 2026 نیز ادامه یافت. ملی‌پوشان ایران در ماه جولای با پیروزی سه بر یک برابر بوسنی و هرزگوین در دیدار نهایی رقابت‌های قهرمانی جهان 2026 در هانگژو چین، برای نهمین بار عنوان قهرمانی جهان را به دست آوردند.
سه ماه بعد نیز تیم ایران با قهرمانی در رقابت‌های والیبال نشسته مردان بازی‌های پاراآسیایی آیچی-ناگویا 2026، بار دیگر برتری خود را در قاره آسیا به نمایش گذاشت. از زمان ورود والیبال نشسته به برنامه بازی‌های پاراآسیایی در گوانگژو 2010، مدال طلای این رشته در بخش مردان همواره به ایران رسیده است.
مهرزاد درباره این موفقیت اظهار داشت: «این پیروزی و قهرمانی در این رقابت‌ها، بیش از آنکه برای من اهمیت داشته باشد، موجب خوشحالی مردم ایران است.»
الهام‌بخش نسل آینده والیبال نشسته ایران
در بخش زنان، اگرچه تیم ملی والیبال نشسته ایران تاکنون موفق به کسب مدال در بازی‌های پارالمپیک نشده است، اما ملی‌پوشان این تیم با الگوبرداری از موفقیت‌های تیم مردان، مسیر پیشرفت و حضور قدرتمندتر در عرصه بین‌المللی را دنبال می‌کنند. در حال حاضر هر دو تیم ملی مردان و زنان ایران در رقابت‌های مهم بین‌المللی حضور دارند.
زهرا نجاتی‌عارف، ملی‌پوش والیبال نشسته زنان ایران، با اشاره به روند توسعه این رشته در کشور گفت: «والیبال نشسته در ایران در حال پیشرفت و توسعه است. ما همچنین از حضور یکی از بهترین مربیان فنی آسیا و جهان بهره‌مند هستیم.»
او افزود: «در کشورمان قهرمانان جهان در بخش مردان حضور دارند و ما همواره از تجربه و راهنمایی‌های آنها استفاده می‌کنیم که برایمان بسیار ارزشمند است. علاوه بر این، مسابقات متعددی نیز به‌طور مستمر در ایران برگزار می‌شود.»